Zaloguj
Reklama

Królowie dramatu – histrioniczne zaburzenie osobowości

Autorzy: mgr Awa Fijołek
Królowie dramatu – histrioniczne zaburzenie osobowości
Fot. panthermedia
(0)

Każdy z nas spotkał ten typ człowieka. Zawsze pragnący być w centrum, głośny, prowokujący, za wszelką cenę chcący zwrócić na siebie uwagę. To prawda, mogą bywać irytujący, ale do pewnego stopnia świat sprzyja histrionikom. Dzięki wysokim umiejętnościom społecznym mogą, mniej lub bardziej świadomie, manipulować innymi i wspinać się po szczeblach kariery i życia towarzyskiego. Problem zaczyna się jednak wtedy, gdy pragną zbudować prawdziwe, głębokie relacje, które muszą znaleźć oparcie w czymś innym niż nieustanne potwierdzanie atrakcyjności własnego „ja”.

Reklama

Osobowość jest zbiorem pewnych cech i wzorców zachowań indywidualnych dla każdego człowieka. Ten zintegrowany zbiór cech wpływa na to, w jaki sposób dany człowiek postrzega siebie samego, świat dookoła, sposób, w jaki się do niego odnosi i nawiązuje relacje. Jeżeli pewna kombinacja cech utrudnia funkcjonowanie w codziennym życiu, wówczas mówimy o zaburzeniach osobowości, a te z kolei mogą prowadzić chociażby do depresji lub znaleźć swoje ujście chociażby w zaburzeniach odżywiania. Zaburzenia osobowości zostały podzielone na kilka grup, z czego zaburzenia histrioniczne wpisano do tak zwanych zaburzeń typu B, czyli zaburzeń dramatyczno-niekonsekwentnych, razem z antyspołecznymi, narcystycznymi i borderline. Co ciekawe, histrioniczne zaburzenie osobowości ma pewną unikalną pozycję wśród innych zaburzeń – jako jedyne pozostaje ściśle związane z wyglądem fizycznym i często występują u osób, które wyróżniają się ponadprzeciętną urodą.

Czym są histrioniczne zaburzenia osobowości?

Nazwa zaburzeń wywodzi się od łacińskiego słowa histrio, czyli „aktor”. Osoby cierpiące na histrioniczne zaburzenia osobowości wyróżniają się teatralnym i dramatycznym zachowaniem, jednocześnie doświadczając intensywnych, niestabilnych emocji. Histrionicy mają zaburzony obraz samych siebie, ich pewność siebie jest uwarunkowana akceptacją oraz zainteresowaniem innych osób i nie ma źródła w prawdziwym poczuciu własnej wartości. Posiadają oni przytłaczającą potrzebę bycia zauważonym, uciekają więc w zachowania dramatyczne lub nieadekwatne do sytuacji, aby zwrócić na siebie uwagę. Osoby z tym zaburzeniem mają potrzebę znalezienia się w centrum każdego wydarzenia, ich rozmowy z innymi dotyczą przede wszystkimi ich samych, a wygląd fizyczny stanowi dla nich sposób na przyciągnięcie uwagi. Zaburzenie to częściej dotyka kobiet niż mężczyzn, choć istnieją także teorie, że u kobiet jest po prostu szybciej lub wcześniej diagnozowane. Wynika to w dużej mierze z tego, że obsesyjne poszukiwanie atencji i silny seksualny przekaz są społecznie wciąż mniej akceptowalne u płci żeńskiej, w związku z czym kobiety dotknięte tym zaburzeniem w bardziej jaskrawy sposób wyróżniają się w grupie.

Jak rozpoznać histrionika?

Najczęściej osoby dotknięte tym zaburzeniem posiadają wysokie umiejętności społeczne, ale niejednokrotnie wykorzystują je w celach manipulacji i pozostania w centrum uwagi. Mogą sobie świetnie radzić w życiu zawodowym, zwłaszcza w profesjach, w których doceniana i wymagana jest wyobraźnia i kreatywność, ale bardzo trudno jest im podołać zadaniom wymagających rutyny, a także myślenia logicznego i analitycznego.

Histrionicy zazwyczaj:

  •  czują się niekomfortowo, dopóki nie znajdują się w centrum uwagi,
  •  prowokacyjnie się ubierają albo wykazują nieadekwatnie prowokujące seksualnie lub flirtujące zachowania,
  •  miewają chwiejną emocjonalność,
  •  zachowują się bardzo dramatycznie, sprawiając wrażenie, jakby wciąż występowali przed publicznością, nadmiernie emocjonalnie lub ekspresyjnie, a jednocześnie niezbyt poważnie,
  •  są nadmiernie skupieni na wyglądzie fizycznym,
  •  nieustannie poszukują potwierdzenia własnej wartości,
  •  łatwo ulegają wpływom innych,
  •  nad wyraz przejmują się opinią innych,
  •  są nadwrażliwi na krytykę,
  •  mają niską tolerancja na frustrację, bardzo źle znoszą rutynę, zaczynają projekty i ich nie kończą, przeskakują z jednego tematu na drugi,
  •  często nie zastanawiają się, zanim zaczną działać,
  •  podejmują pospieszne decyzje,
  •  są egocentryczni, nie biorą pod uwagę innych, ich emocji,
  •  mają problemy z utrzymaniem relacji,
  •  niejednokrotnie grożą lub popełniają próby samobójcze, żeby zwrócić na siebie uwagę.

fot. panthermedia

Przyczyna powstawania zaburzeń

Histrioniczne zaburzenia osobowości najczęściej ujawniają się w wieku dojrzewania lub we wczesnej dorosłości. Przyczyna powstawania histrionicznych zaburzeń osobowości nie jest dokładnie znana, ale badacze zdrowia psychicznego podkreślają, że rolę odgrywają tutaj zarówno kwestie dziedziczenia, jak i wyuczenia pewnych ról w społeczeństwie. Z jednej strony zaburzenie to obserwuje się w rodzinach, z drugiej strony działa tu prosta zasada – dziecko widząc zachowania rodziców, może je zwyczajnie powtarzać. Mogą być w to włączone także inne czynniki środowiskowe, takie jak brak krytyki dziecka, zachęta lub motywacja tylko wówczas, gdy dziecko zachowuje się według oczekiwań rodzica i wszystko, co może prowadzić do niepewności dotyczącej tego, które zachowania pozwalają na otrzymanie uwagi rodziców. Wszelkie zaburzenia osobowości rozwijają się także w psychologicznej relacji człowieka z innymi ludźmi w okresie dojrzewania, a także w reakcji na stres.

Piśmiennictwo
Reklama
(0)
Komentarze