Zaloguj
Reklama

Leki przeciwpadaczkowe stosowane w ChAD i fibromialgii

Leki przeciwpadaczkowe stosowane w ChAD i fibromialgii
Fot. ojoimages
(5)

Najbardziej charakterystycznymi objawami choroby afektywnej dwubiegunowej (ChAD) są zaburzenia nastroju. U osób z CHAD występują przeciwstawne aktywności, następujące po sobie – depresja lub stan manii (lub hipomanii).

Fibromialgia natomiast związana jest z nieprawidłowym odczuwaniem bólu. Występuje on zazwyczaj w mięśniach i stawach. Najczęściej jest to ból przewlekły. W przebiegu tej choroby występują tzw. punkty tkliwe. Są to miejsca o wyostrzonej wrażliwości na bodziec fizyczny.

Istotną rolę w farmakoterapii obu powyżej opisanych schorzeń odgrywają leki przeciwpadaczkowe. W chorobie afektywnej dwubiegunowej mają one za zadaniem stabilizować nastrój pacjenta. Natomiast w przypadku fibromialgii, pod wpływem działania preparatów przeciwpadaczkowych, dochodzi do zmniejszenia dolegliwości bólowych oraz zniesienie przewlekłego zmęczenia i problemów ze snem współwystępujących z innymi objawami fibromialgii.

Na początku prześledźmy leki przeciwpadaczkowe dość powszechnie stosowane w ChAD.

Lamotrygina

Chemicznie jest ona pochodną fenotiazyny. Ta substancja lecznicza stabilizuje błony komórek nerwowych dzięki hamowaniu zależnych od potencjału kanałów sodowych oraz powtarzających się z dużą częstotliwością wyładowań neuronów. W efekcie następuje zablokowanie uwalniania aminokwasów pobudzających (kwas glutaminowy). Mechanizm działania lamotryginy w ChAD związany jest z blokowaniem przez tą substancję kanałów sodowych bramkowanych napięciem. Preparaty lamotryginy działają normotymicznie i stosowane są m.in. w profilaktyce i leczeniu epizodów depresyjnych przebiegających w chorobie afektywnej dwubiegunowej. Wykazano również efektywność leku w przewlekłym leczeniu ChAD II. Dowiedziono, że lamotrygina jest lekiem bardziej skutecznym podczas epizodów depresji niż manii.

Węglan litu

Substancja ta odgrywa ważną rolę w przypadku nadpobudliwości układu nerwowego. Węglan litu jest jednym z najstarszych leków stosowanych w epizodach manii. Mechanizm działania jonów litu polega na hamowaniu przemiany trifosforanu inozytolu (IP3). Ma to istotny wpływ na gospodarkę mineralną jonów (zwłaszcza jednowartościowych kationów), tj. sodu i potasu. Wspomniane kationy biorą udział w magazynowaniu, uwalnianiu i wychwytywaniu zwrotnym neuroprzekaźników. Dochodzi do przesunięcia wzajemnego stosunku jonów litu oraz jonów K+ i Na+ wewnątrz i na zewnątrz komórki. Zablokowanie przejścia sodu do wnętrza neuronu zaburza wapniowo-zależne uwalnianie noradrenaliny i dopaminy w centralnym układzie nerwowym. Prawidłowa funkcja układu nerwowego zostaje przywrócona. Lit działa łagodnie antyhipomaniakalnie. Podczas jego przyjmowania dochodzi do stabilizacji nastroju. Sole litu odznaczają się skutecznością w przypadku zarówno występowania epizodów maniakalnych, jak i depresyjnych przebiegających w ChAD. Stosowany jest także w profilaktyce tych obu rodzajów zaburzeń. Warto nadmienić, że lit hamuje również działanie wazopresyny oraz wpływ tyreotropiny na tarczycę. Wiąże się to niestety z objawami niepożądanymi leku. Wykazano, że u osób zdrowych nie wywiera działania na ośrodkowy układ nerwowy.
 

fot. ojoimages


Kwas walproinowy

Chemicznie jest to kwas monokarboksylowy, pochodna kwasu walerianowego. Mechanizm przeciwdrgawkowego działania opisywanej substancji polega na wybiórczym zwiększeniu stężenia GABA w synapsach centralnego układu nerwowego. Pod wpływem zahamowania aminotransferazy GABA i dehydrogenazy semialdehydowej, dochodzi do zmniejszenia zużycia GABA przez komórki glejowe i zakończenia nerwowe. Kwas walproinowy wykazuje również działanie bezpośrednie na kanały sodowe i potasowe w błonach komórkowych neronów. Wzrost stężenia GABA wiąże się również z zahamowaniem jego rozkładu (dekarboksylacji) i wchwytu zwrotnego. Oprócz wpływu na kwas gamma-aminomasłowy, lek wpływa również na aminokwasy pobudzające. Ponadto, modyfikuje przekaźnictwo sodowe, opóźnia reaktywację kanałów sodowych, hamuje wyładowania i zmniejsza nadmierną pobudliwość neuronu. W niektórych regionach mózgu, substancja zmniejsza aktywację receptorów glutaminianergicznych NMDA, kanałów wapniowych typu T oraz zależnych od potencjału kanałów sodowych. Pacjent przyjmujący preparat z walproinianem uzyskuje poprawę koordynacji ruchowej i koncentracji. Dzięki temu poprawia jakość życia u chorych z ChAD.

(5)
Reklama
Komentarze