Zaloguj
Reklama

Tryptofan a depresja

Tryptofan a depresja
Fot. panthermedia
(0)

Tryptofan odgrywa kluczową rolę w syntezie serotoniny – neuroprzekaźnika, od którego zależy to, czy czujemy się szczęśliwi, czy nie. Długotrwały niedobór tryptofanu powoduje obniżenie nastroju, a w efekcie może doprowadzić do rozwoju depresji i zaburzeń na tym tle. Z uwagi na fakt, że nasz organizm nie posiada zdolności do syntezowania go, konieczne jest dostarczanie tryptofanu do organizmu wraz z pożywieniem.

Reklama

Ziołolecznictwo od dawnych czasów towarzyszy człowiekowi, pomagając w walce z wieloma schorzeniami. Człowiek nauczył się wykorzystywać różne części roślin do celów zarówno leczniczych, jak i profilaktycznych. Wiele z ziół i roślin ma duże znaczenie w leczeniu stanów depresyjnych oraz zaburzeń nastroju, co ma swoje odbicie w ilości dostępnych na rynku środków i suplementów diety. Jednym z powodów, dla którego rośliny wykorzystywane są w leczeniu depresji, są ich właściwości pomocne w „torowaniu drogi” syntezy serotoniny [1].

Depresja chorobą cywilizacyjną

Depresja jest chorobą afektywną, która jest na tyle różnorodna, że obejmuje wiele podtypów, a jej powszechność jest tak duża, że walka z jej skutkami jest światowym wyzwaniem, o czym świadczą dane pochodzące ze Światowej Organizacji Zdrowia (WHO). Depresja w świetle badań i analiz jest czwartą co do kolejności, najgroźniejszą chorobą, która dotyka około 10% populacji całego świata i prowadzi do inwalidztwa lub nawet śmierci. Obecne szacunki wskazują na tendencję do umacniania się depresji na pozycji lidera w rankingu najgroźniejszych chorób cywilizacyjnych, gdyż przewiduje się, że w 2020 roku będzie ona już drugą, po chorobie niedokrwiennej serca, przyczyną zgonów na świecie. Stanowi to niemały problem z punktu widzenia społecznego – obniżona aktywność zawodowa osób chorujących na depresję czy niemożność efektywnego pełnienia ról społecznych sprawia, że równowaga społeczna zostaje zachwiana, zarówno pod względem ekonomicznym, jak i pod względem funkcjonalnym [1].

Leczenie depresji

Duże zapotrzebowanie na środki przeciwdziałające depresji nakłaniają naukowców do ciągłych prac nad poszukiwaniem środków, które w skuteczny sposób będą w stanie pomóc osobom chorym. Nie należy jednak upatrywać w tego typu środkach lekarstwa na całe zło, gdyż depresja jest chorobą całego organizmu i może nieść za sobą niebezpieczne powikłania, stąd konieczne jest holistyczne podejście do pacjenta: należy zacząć od psychoterapii, jednak środki farmakologiczne czy naturalne preparaty mogą w dużej mierze przyczynić się do polepszenia stanu chorego [1].

Z medycznego punktu widzenia zaburzenia depresyjne traktowane są jak jednostka chorobowa, która wymaga podjęcia leczenia. Istotą problemu w depresji jest wyraźne obniżenie nastroju oraz zmniejszenie aktywności przez długi czas (w zależności od rodzaju depresji). Choroba ta nie przebiega schematycznie – jej rozwój jest zróżnicowany, a poszczególnym jej etapom towarzyszyć mogą objawy somatyczne pochodzące z całego ciała, co dodatkowo komplikuje sytuację w kontekście diagnostycznym. Niemniej zaburzenia depresyjne sklasyfikowane są jako zaburzenia psychiczne w międzynarodowej klasyfikacji chorób. Dotychczas nie ustalono, co tak naprawdę jest kluczowym objawem, który jednoznacznie określałby dane zaburzenie „depresją” [2].

Chorobę, jaką jest depresja, określa się jako stan usposobienia, dla którego cechą charakterystyczną jest poczucie przygnębienia, smutek, obniżenie aktywności oraz poczucie nieodpowiedzialności. Nie jest ona definiowana jako obniżenie nastroju, a jako dysfunkcja całego organizmu, czyli zarówno sfery psychicznej, fizycznej, myślowej i uczuciowej. To na bazie tego schorzenia zaczyna być budowany fałszywy obraz samego siebie – bezradnego człowieka. W efekcie takiego stanu następuje stawianie wokół siebie muru, który nie dopuszcza żadnej pomocy z zewnątrz [2].

Tryptofan

Tryptofan, a dokładnie L-tryptofan, należy do grupy aminokwasów endogennych, które wchodzą w skład białek będących materiałem budulcowym organizmów żywych. Istnieje więc konieczność dostarczania go do organizmu wraz z pożywieniem, gdyż oprócz budulca naszego organizmu bierze on także udział w syntezie witaminy B6 oraz hormonów, takich jak melatonina i serotonina, stąd jego kluczowa rola w odczuwaniu bólu czy regulacji nastroju i snu. Owocniki grzybów jadalnych to najbogatsze źródło tryptofanu, ale możemy go także znaleźć w takich produktach, jak mięso ryb, olej lniany oraz arachidowy, migdały, orzechy włoskie, skorupiaki, soja czy fasola [1]. Poza tym duże ilości tryptofanu znajdują się w takich produktach, jak pestki z dyni czy słonecznika, ziarna sezamu, siemię lniane, płatki owsiane, kakao i brokuł [3].

Ważną informacją jest fakt, że tryptofan nie jest substancja syntezowaną w organizmie człowieka – konieczne jest więc dostarczanie go w odpowiedniej ilości do organizmu wraz z pożywieniem [5].

fot. panthermedia

Dzienne zapotrzebowanie na tryptofan nie jest łatwe do określenia, przy czym zakłada się, że dostarczenie go w ilości około 5 mg/kg masy ciała powinno być wystarczające dla dorosłego człowieka. Niedobory tego składnika pokarmowego są często obserwowane u osób cierpiących na stany zapalne przewodu pokarmowego oraz uszkodzenia wątroby, ponieważ są to stany wpływające znacząco na zaburzenia jego wchłaniania. Ponadto za niedobory odpowiedzialne jest nieodpowiednie odżywianie się czy stresogenny tryb życia. Doprowadzenie do długotrwałego stanu niedoboru tryptofanu w organizmie może stanowić przyczynę rozwoju zaburzeń nastroju czy nawet depresji [3].

Piśmiennictwo

Źródło tekstu:

  • [1] B. Muszyńska, M. Łojewski, J. Rojowski, W. Opoka, K. Sułkowska-Ziaja: Surowce naturalne mające znaczenie w profilaktyce i wspomagające leczenie depresji. „Psychiatria Polska” 2015, nr 49(3), s. 435–453.
    [2] B. Lelonek, G. Wiraszka: Depresja –współczesny problem zdrowia psychicznego i zagrożenie cywilizacji. [W:] Wybrane choroby cywilizacyjne XXI wieku. T. II. Red. K. Kowalczuk, E. Krajewskiej-Kułak, M. Cybulskiego. Białystok 2016, s. 16-31.
    [3] A. Stępień, E. Walecka-Kapica, A. Błońska, G. Klupińska: Rola tryptofanu i serotoniny w patogenezie i leczeniu zespołu jelita nadwrażliwego. „Folia Medica Lodziensia” 2014, nr 41/2, s.139-154.
    [4] S. Margielewsk: Rola układu odpornościowego w powstawaniu depresji. „Wszechświat” 2013/06, t. 114, nr 4, s. 101-106.
    [5] P. Glibowski, A. Misztal: Wpływ diety na samopoczucie psychiczne. „Bromatologia i Chemia Toksykologiczna” 2016, nr 1, s. 1-9.

Kategorie ICD:

Kategorie ATC:


Reklama
(0)
Komentarze