Zaloguj
Reklama

Zaburzenia psychiczne jako efekt uboczny farmakoterapii

Autor/autorzy opracowania:

Źródło tekstu:

  • Jośko-Ochojska J., Spandel L., Polekowe zaburzenia psychiczne u pacjentów w wieku podeszłym, Psychogeriatria Polska 2014;11(3):79-88

Adres www źródła:


Zaburzenia psychiczne jako efekt uboczny farmakoterapii
Fot. Panthermedia
(5)

Potencjalnych przyczyn zaburzeń psychicznych wyróżnia się wiele – wspomina się wśród nich m.in. o roli genów czy uwarunkowań środowiskowych w ich patogenezie. Źródłem takich problemów, jak omamy, obniżenie nastroju czy jego podwyższenie, mogą być jednak również i... stosowane przez pacjenta leki. Wiele preparatów może doprowadzać do polekowych zaburzeń psychicznych – przykładowo ich przyczyną może być zarówno stosowanie leków na nadciśnienie, jak i działających przeciwzapalnie glikokortykosteroidów.

Reklama

W każdej specjalności medycznej podkreśla się, jak ważne w procesie diagnozowania pacjenta jest jego badanie podmiotowe, popularnie określane wywiadem lekarskim. W psychiatrii rozmowa z pacjentem ma jednak znaczenie szczególne. Wynika to nie tylko z tego, że rozpoznania psychiatryczne stawiane są głównie na podstawie wywiadu lekarskiego. Przy podejrzeniu wystąpienia jakichkolwiek zaburzeń psychicznych u człowieka pierwszym aspektem, który należy wziąć pod uwagę, jest to, czy przyczyną problemów danego pacjenta nie są czynniki organiczne czy też zaburzenia związane ze stosowaniem jakichś substancji.

Powszechnie kojarzone jest to, że do problemów z psychiką doprowadzać może stosowanie substancji psychoaktywnych, np. alkoholu czy różnych narkotyków. Zaburzenia psychiczne mogą być jednak również spowodowane zażywanymi przez pacjenta lekami i mowa tutaj nie o osobach nadużywających preparatów farmaceutycznych, ale o tych, które stosują leki zgodnie ze wszelkimi wskazaniami.

Które z leków mogą prowadzić do zaburzeń psychicznych?

Z wywoływania polekowych zaburzeń psychicznych prawdopodobnie najbardziej znane są glikokortykosteroidy (GKS). Preparaty te w medycynie mają bardzo szerokie wykorzystanie – ze względu na m.in. działanie przeciwzapalne i immunosupresyjne korzystają z nich dermatolodzy czy reumatolodzy, GKS bywają również przepisywane pacjentom ze schorzeniami układu oddechowego. Zaburzenia psychiczne indukowane przyjmowaniem glikokortykosteroidów bywają naprawdę różne – rodzaj pojawiających się problemów zależny jest m.in. od długości terapii tymi preparatami. W przypadku krótkotrwałego leczenia najczęściej występującymi po GKS zaburzeniami psychicznymi są epizody euforii oraz hipomanii. U pacjentów stosujących te leki przewlekle częściej występują z kolei epizody depresyjne. GKS prowadzić mogą jednak nie tylko do zaburzeń nastroju – ich działaniem niepożądanym bywają nawet epizody psychotyczne.

fot. panthermedia

Innym lekami, które mogą wywoływać zaburzenia psychiczne, są preparaty interferonu. Substancje te znajdują zastosowanie m.in. w leczeniu stwardnienia rozsianego. W przypadku interferonów najwięcej mówi się o ryzyku sprowokowania przez nie epizodu obniżonego nastroju, czasami osiągającego natężenie depresji.

Ryzyko polekowych zaburzeń psychicznych istnieje także w przypadku stosowania preparatów kardiologicznych. Jako przykłady farmaceutyków, które mogą wywierać takie objawy niepożądane, można podać leki z grupy beta-blokerów czy inhibitorów konwertazy angiotensyny (ACEI). W przypadku pierwszych z wymienionych pacjenci mogą doświadczać omamów, zaburzeń depresyjnych czy nasilonych koszmarów sennych. Z kolei leki z grupy ACEI mogą doprowadzać do stanów obniżonego nastroju, ale i do zaburzeń świadomości czy zaburzeń psychotycznych.

Reklama
(5)
Komentarze